Koeltechnisch installateurs krijgen te maken met de concrete uitwerking van de aangescherpte F-gassenverordening. Zo wordt op 29 september de herziene beoordelingsrichtlijn BRL 100 van kracht en is voor het werken met ammoniak, CO₂ en brandbare koudemiddelen een ACB-vakmanschapscertificaat verplicht. Volgens Climatools is het voor installateurs een uitgelezen moment om van Excel-sheets en papieren formulieren over te stappen naar een digitale administratie.

Behalve dat er aanpassingen in de certificeringsstructuur worden doorgevoerd, komt er scherpere controle op werkzaamheden. Zo geldt volgens de vernieuwde BRL 100 een ‘24-uursregel’ bij lekkages, Die houdt in dat na een gerepareerd koudemiddellek minimaal 24 uur (en maximaal een maand) moet worden gewacht met controle om te zien of de reparatie succesvol was. Verder vallen ook HFO-installaties voortaan onder de lekcontroleregels, zijn er strengere registratieverplichtingen – onder andere met betrekking tot koudemiddelbalansen – en zijn er de bekende afbouwschema’s rond hoog-GWP-koudemiddelen. Een overzicht daarvan is onder andere te vinden in de Flyer F-gassenverordening van de NVKL.
‘Kwetsbare’ handmatige administratie
Volgens Climatools – dat installatiebedrijven ondersteunt met softwaretools – betekent een en ander een forse toename in administratieve taken. Bij grote installateurs liggen die volgens het bedrijf vaak bij één of enkele medewerkers die alle data over onderhoud, lekkages, monteurscertificaten, klantgegevens en planning bijhouden in Excel-sheets. Dat is een riskante methode; als de betreffende medewerker bij het installatiebedrijf vertrekt, neemt hij een groot deel van de kennis over het administratiesysteem mee. Verder noemt Climatools handmatige systemen ‘kwetsbaar’: “Excel-bestanden raken zoek, worden verkeerd opgeslagen of zijn niet beschikbaar op de werkvloer. Papieren werkbonnen worden vergeten, raken beschadigd of zijn onleesbaar. Bovendien is er vaak geen controle op uniformiteit tussen verschillende vestigingen of teams.”
Digitale werkbonnen
Digitalisering kan zulke problemen tegengaan, aldus Climatools. Het noemt werkbonnen als voorbeeld; door die te digitaliseren en er informatie zoals meetwaarden, situatiefoto’s, handtekeningen en opmerkingen in op te slaan, kunnen die gegevens sneller worden teruggevonden en is bij een audit of verzekeringsclaim bewijs beschikbaar. “Zeker in het kader van de BRL 100 — waarbij aantoonbaarheid van vakbekwaam handelen essentieel is — is dit geen luxe, maar noodzaak.”
Andere voordelen
Climatools wijst ook op een aantal andere voordelen. Zo geeft digitalisering snel inzicht in welke werknemers op basis van hun certificering voor welke werkzaamheden kunnen worden ingezet. Daarnaast kan software automatisch opvolging geven aan onderhoudsverplichtingen en planningen genereren (zodat inspectiebeurten niet worden overgeslagen en monteurs voorbereid op pad gaan), en kunnen risicobeoordelingen structureel worden verankerd in werkprocessen. Met dat laatste verwijst Climatools naar de BRL100-verplichting om bij werkzaamheden aan koudemiddelcircuits (zeker bij brandbaar koudemiddel) een taakrisicoanalyse te maken. Door dit te automatiseren, wordt veiligheid standaard een integraal onderdeel van de werkvoorbereiding.
Climatools merkt naar eigen zeggen dat steeds meer grotere installatiebedrijven de aanstaande wetswijziging aangrijpen om breder naar hun interne processen te kijken. “Het gaat ze niet alleen om het halen van een certificaat, maar om grip, structuur en toekomstbestendigheid.” Door in dat kader nu in te zetten op automatisering, zijn installatiebedrijven voorbereid zodra – of kort nadat – de nieuwe BRL 100 van kracht gaat, zo stelt het bedrijf.
Leestip: 25 september: Cooling Matters over CO₂, ammoniak en brandbare koudemiddelen

