EPEE (European Partnership for Energy and the Environment) heeft een white paper gepubliceerd die duidelijkheid moet scheppen over veiligheidsvrijstellingen in de F-gassenverordening. Met die vrijstellingen kunnen koudemiddelen met een ‘hoger dan in de verordening toegestaan GWP’ worden toegepast – mits is aangetoond dat er geen haalbaar, veilig alternatief is.
De Europese F-gassenverordening schrijft een transitie naar laag-GWP-koudemiddelen voor, maar erkent ook (in artikel 11) dat locatiespecifieke veiligheidsrisico’s deze transitie soms belemmeren. Zo kunnen nationale wetgeving, lokale bouwvoorschriften of Europese normen uit veiligheidsoverwegingen verbieden om bij een specifiek project koudemiddel toe te passen dat ontvlambaar is, toxisch is, of bij een hoge werkdruk fungeert. Als dat betekent dat bijvoorbeeld propaan, ammoniak of CO₂ niet mag worden gebruik, geldt een zogeheten ‘veiligheidsvrijstelling’ – wat betekent dat mag worden uitgeweken naar apparatuur met een hoger GWP.
Bewijslast voor installateur of eindgebruiker
De basis van dit systeem lijkt vrij helder, maar in de praktijk zorgen handhaving en interpretatie ervan voor onduidelijkheid, zo stelt EPEE in een recente white paper genaamd ‘The Safety requirements exemption under the 2024 revised F-gas Regulation’. Om de implicaties ervan te verduidelijken, schetst de organisatie een kader waarmee kan worden bepaald hoe en wanneer een vrijstelling mag worden toegepast. Daarbij wordt bijvoorbeeld ingegaan op de bewijslast die de installateur of eindgebruiker hebben en waarbij ze met vereiste documentatie – inclusief risicoanalyse – moeten aantonen dat er daadwerkelijk geen haalbaar, veilig alternatief is en moet worden uitgeweken naar een koudemiddel met een hoger GWP dan eigenlijk volgens de rest van de F-gassenverordening is toegestaan.
Harmonisatie binnen EU
Met de white paper – die is samengesteld in samenwerking met fabrikanten, installateurs en andere marktpartijen – wil EPEE stimuleren dat de veiligheidsvrijstellingen en nationale handhaving ervan beter worden geharmoniseerd binnen de EU. Door meer duidelijkheid en transparantie bij toepassing van de vrijstellingen wordt voorkomen dat strijdige regelgeving – lees: veiligheids- versus klimaatbeleid – ertoe leidt dat projecten stagneren of de operationele veiligheid van installaties in het geding komt, zo is de gedachte.
De white paper kan worden gedownload op de website van EPEE.
Leestip: REAL Alternatives ‘Train-the-Trainer’-week rond alternatieve koudemiddelen
